skip to Main Content

Shop Klimaatwijs

Vijf basisscholen uit Utrecht onderzoeken in hun wijk hoe winkeliers en klanten denken over energie en klimaat

Shop Klimaatwijs is een klimaat educatie- en communicatieprogramma voor basisscholen ontwikkeld door Ecomatters en Stichting Technotrend, en gefinancierd door Climate-KIC EIT. Gedurende het educatieprogramma, uitgevoerd tussen juli en december 2019 in de gemeente Utrecht, werden basisschoolleerlingen bekend gemaakt met de energietransitie in de detailhandel en wat dit betekent voor winkels bij hen in de wijk. Zij gingen in een reeks lessen de wijk van hun school in om te onderzoeken hoe winkeliers en hun klanten denken over energiebesparing en klimaatimpact in de winkel. Ook keken de leerlingen naar hoe de winkeliers en klanten elkaar kunnen versterken op weg naar duurzaamheid.

Waarom Project Shop Klimaatwijs?

Ecomatters en Technotrend hoorden vaak dat winkeleigenaren niet altijd gemotiveerd zijn om hun winkel te verduurzamen, simpelweg omdat hun klanten er niet naar vragen. Winkeleigenaren denken hierom dat tijd of geld uitgeven aan het verminderen van het energieverbruik en de klimaatimpact van hun winkel niet de voordelen op zouden leveren die ze graag zien. Dit riep bij Ecomatters en Technotrend de vraag op: kunnen we consumenten (meer) mobiliseren om winkeleigenaren te motiveren tot gedragsverandering en daarmee de energietransitie versnellen? Het Shop Klimaatwijs project is opgezet om dit te testen, in samenwerking met 5 basisscholen in Utrecht.

Het project is opgezet rond twee activiteiten: 1) het verzamelen van interviews en gegevens van winkels en consumenten over gedragsstimulansen voor energiemaatregelen, en 2) het bieden van een solide leerformat voor de betrokken leerlingen. Beiden met als doel de bedachte strategie voor verhoogde betrokkenheid en motivatie van winkels en horeca voor het nemen van energie- en klimaatmaatregelen te testen.

Vijf lessen over Duurzaamheid en Interviewen

In een reeks van 5 lessen leerden 155 leerlingen in de leeftijd van 9 tot 12 jaar oud uit 5 basisscholen (en 8 klassen) in de gemeente Utrecht over energiebesparende maatregelen in winkels. Ook leerden ze hoe ze een interview moeten afnemen en hoe ze een video-log over hun geworven inzichten konden maken. Tijdens de gesprekken werden winkeleigenaren en hun klanten uitgedaagd om hun steun voor het klimaat en energie-efficiëntie te tonen. Enthousiaste deelnemers werden voor Instagram op de foto gezet, die vervolgens werden gepost op @klimaatgerust. Op een praktische en creatieve manier fungeerden de scholen en de leerlingen zo als ambassadeurs voor de energie- en bredere klimaattransitie in hun wijk.

De Resultaten van het Project

Gedurende de momenten dat de leerlingen de wijk in gingen, slaagden ze erin om in totaal 88 winkeliers en werknemers in de verschillende buurten te interviewen. Resultaten van de interviewvragen toonden aan dat meer dan 92% van de genoemde winkeleigenaren en medewerkers duurzaamheid belangrijk vinden. Ook ondernam 82% van de winkeleigenaren al actie wat betreft duurzaamheid in hun winkel. Hoewel de genomen maatregelen over het algemeen minimaal waren (afval scheiden, led-lampen gebruiken), gaven ze een goed uitgangspunt voor verdere actie en het nemen van meer substantiële en lonende maatregelen voor energiebesparing.

Verder is het merendeel van de winkeleigenaren van mening dat hun klanten hun inspanningen voor duurzaamheid (89%) zouden waarderen en de winkeleigenaren zouden zelfs hun klanten (beter) willen laten zien wat ze daadwerkelijk doen aan duurzaamheid (83%). Interessant is dat deze resultaten erop wijzen dat winkeleigenaren en werknemers zich zeer bewust zijn van de belangrijke rol die klanten kunnen spelen als het gaat om verduurzaming. De waardering die hun klanten hebben voor hun inspanningen op het gebied van duurzaamheid lijkt hen zelfs te motiveren.

Daarnaast werden in totaal 122 klanten in verschillende wijken in Utrecht geïnterviewd over hun ideeën en acties op het gebied van duurzaamheid. De resultaten van deze interviews zijn vergelijkbaar met die van de winkeleigenaren: de klanten vinden duurzaamheid ook erg belangrijk (96%) en 89% van hen probeert ook zelf een steentje bij te dragen als het gaat om duurzaamheid. Wanneer er gevraagd werd naar duurzaamheid in winkels, zei een groot aantal het leuk te vinden als winkels duidelijker zouden laten zien wat ze doen op het gebied van duurzaamheid (90%).

Veel klanten die aangaven hun gedrag te veranderen en de duurzame winkels vaker op te zoeken (77%), zouden dat alleen doen als het niet te veel extra moeite (in tijd en geld) betekende. We verwachten daarom dat het percentage dat een winkel die duurzamer is sneller zou bezoeken in de praktijk veel lager dan 77% zal zijn. Dit geeft aan dat hoewel het bewustzijn van klanten voor duurzaam winkelen er is, hun daadwerkelijke acties om een ​​duurzamere winkel te kiezen boven een niet-duurzame winkel er nog niet zijn.

Impact van het Project

Het projectontwerp met de twee typen activiteiten heeft de deelnemende basisscholen geholpen een wetenschaps- en technologielespakket op te stellen dat aansluit bij de momenteel belangrijke sociale waarden. Het onderzoekende en ontdekkende karakter van dit programma sloot ook erg goed aan op nieuwe manieren van leren. Het hielp 155 studenten om toekomstige beroepstypes te ervaren, 21ste-eeuwse vaardigheden te ontwikkelen en te leren over actief burgerschap. Ook bood het ze een toekomstgerichte educatieve ervaring.

Daarnaast bieden de bevindingen van dit experiment mogelijkheden om winkeleigenaren te motiveren tot energiebesparingsmaatregelen, geven ze inzicht in hoe consumenten potentieel een drijvende kracht zijn voor de energietransitie en tonen ze de effectiviteit van basisschoolleerlingen als ambassadeurs voor deze gedragsverandering. Als zodanig is de algemene conclusie dat deze aanpak werkt als een mechanisme om de betrokkenheid en bewustzijn van winkeleigenaren te vergroten rondom duurzaamheid en de energietransitie.

Meer weten over het project? Of ben je geïnteresseerd in het gratis te ontvangen lespakket?

Neem contact op met lisanne.heemskerk@ecomatters.nl of ga naar deze link.

Back To Top
×Close search
Zoeken